8.Kliszów

 

Wieś przy drodze na Kije i Jędrzejów,12 km od Pińczowa.

W okresie wojny północnej, 19 lipca 1702 r., stoczona tu została wielka bitwa między armią szwedzką króla Karola XII a wojskami saskimi Augusta II oraz wspomagającymi go wojskami polskimi pod komendą Stanisława Hieronima Lubomirskiego, hetmana wielkiego koronnego. W czasie tej bitwy hetman poprowadził szarżę husarii (ostatnią, jak się okazało, w dziejach naszej wojskowości), ale gdy ta się załamała, niespodziewanie opuścił plac boju, razem z całą jazdą polską. Tym samym odsłonił skrzydło saskie z piechotą i artylerią, przyczyniając się do rozbicia armii Augusta II przez Szwedów. Postępowanie Lubomirskiego tłumaczą historycy jego grą polityczną: nie chciał zwycięstwa nad Szwedami, bo umocniłoby ono pozycję króla polskiego

Plan bitwy pod Kliszowem ze zbiorów Muzeum Regionalnego w Pińczowie.

Bitwa stała się okazją do powstania wielu utworów poezji politycznej, w której wykorzystano nazwę pobliskiej wsi Kije. August II, król „ukijowiony”, bo dostał cięgi pod Kijami, doczekał się wiersza z takimi fragmentami:

„ … wziął niezgorszą chłostę pod Kijami,,

Gdy battaliją stracił, bijąc się z Szwedami”.

 

A o tych, którzy uciekli z pola bitwy napisano:

 

„Woleli swój grzbiet uchylić pod Kije,

Niżeli kruszyć o Szwedów kopije”.

Ks. Siarkowski odnotował w XIX w. że miejscowy lud nazywał błonia nad Nidą „Czarniawą”, bo z daleka czerniły się od ciżby wojska tam nagromadzonego. Natomiast łąki i pola, gdzie stoczono krwawy bój, zyskały określenie „trupieniec”.

Poległych pochowano w trzech kopcach pod lasem, przy drodze do Pińczowa. W Rębowie stanął okazały grób, ozdobiony kamienną figurą, gdzie spoczął padły w bitwie szwagier Karola XII książę Fryderyk Holstain--Gottorp.

Tenże książę podał że na skraju Kliszowa stał drewniany dworek, w którym w przeciągu zaledwie jednej godziny gościło trzech monarchów: August II, Karol XII i Stanis.aw Leszczyński (który jeszcze wtedy królem nie był, ale miał nim wkrótce zostać). Natomiast w Motkowicach leżących po drugiej stronie Nidy i będących własnością hrabiów Lanckorońskich, przechowywany był we dworze drewniany stół, przy którym bankietował po bitwie król szwedzki ze swoimi generałami.

Zwycięzcy Szwedzi zdobyli w tej bitwie 48 dział saskich i polskich (trzy zostały porzucone przez pokonanych w czasie odwrotu na bagnach i mokradłach Nidy), cały obóz saski, osobiste bagaże Augusta II, 36 chorągwi i sztandarów królewskich, zapasy prochu, amunicji i sprzętu wojskowego. Toteż zawsze szukano w tej okolicy ukrytych skarbów. Ks. Skurczyński, który był tu na parafii, tak kiedyś o tym napisał: „W 1917 r. kilku Szwedów przyjechało do Kij i stąd robili wycieczki w okolice Kliszowa i Korytnicy. Czegoś szukali, mieli dokładne mapy. W Kliszowie, w zabudowaniach dworskich był drewniany budyneczek, na którym było wypisane po łacinie, że tu stacjonował Karol XII. Chcieli kupić cały budynek i prawdopodobnie kupili, bo został rozebrany. Znaleźli, odkryli piwniczkę sklepioną, zabrali skarby i więcej się nie pokazali”. Ksiądz dodał jeszcze, że był drugi skarb, zakopany na wydmie oznaczony dużą sosną z kapliczką, ale sosnę ścięto, kapliczkę przeniesiono o 60 dalej, więc Szwedzi tego skarbu nie znaleźli, chociaż mieli dokładne mapy i wskazówki.

Ogólne wiadomości o mieście i okolicy

Krótka historia Pińczowa

Przechadzka po Pińczowie

Przechadzka po powiecie

Bogucice

Chroberz

Działoszyce

Dzierążnia

Góry Pińczowskie

Grochowiska

Kije

Kliszów

Kopernia

Kozubów

Krzyżanowice

Niegosławice

Michałów

Młodzawy Małe

Pełczyska

Probołowice

Sancygniów

Skowronno Dolne

Skrzypiów

Węchadłów

Włochy

Zagość 

 Redakcja

Copyright © 2000 advantage.pl