7. Kije

 

Wieś przy drodze do Kielc, 10 km od Pińczowa. Znajduje się tutaj bardzo starożytny kościół św. Piotra i Pawła, który istniał już w 2 poł. XII w., kiedy Kije spełniały funkcję parafii grodowej sąsiedniego Czechowa. Obecna wczesnobarokowa świątynia z 1 poł. w. XVII, kryje w prezbiterium pozostałości romańskie: fundamenty absydy, część muru dawnej nawy, okienko i portal z tarczą herbową.

Wyposażenie wnętrza przeważnie fundacji ks. Ignacego Bieńkowskiego, proboszcza tutejszego w latach 1755-1793. Ołtarz główny rokokowy z rzeźbami św. Piotra i Pawła oraz aniołów i obrazem Matki Boskiej z Dzieciątkiem, w. XVII. Ponadto są w kościele liczne inne obrazy i rzeźby, a także epitafia.

Z nawy są arkadowe wejścia do późnobarokowych kaplic: św. Józefa i św. Rodziny, dobudowanych w 1733 i 1776 r.

Natomiast w ścianę zakrystii wmurowano kiedyś kamienne gotyckie tarcze z herbami Grzymała i Jelita. Barokową dzwonnicę wystawiono w 1789 r. staraniem ks. Bieńkowskiego. 

W latach 1877-1900 był proboszczem kijskim ks. Władysław Siarkowski (1840-1902), historyk, archeolog i etnograf. Był autorem wielu naukowych artykułów, opublikował m.in. „Materiały do etnografii ludu polskiego z okolic Pińczowa”. Zrezygnował z probostwa z powodu słabego zdrowia. Jego pamięć uczczono pamiątkową tablicą w kościele.

Z opisywaną świątynią wiąże się bardzo zajmujący fakt historyczny, poświadczony przez Jana Długosza w jego dziele „Banderia Prutenorum”. Pisze w nim, że w kościele w Kijach używany był ornat, zrobiony z płaszcza Ulryka von Jungingena, wielkiego mistrza Zakonu, poległego w bitwie grunwaldzkiej. (Płaszcz ten, nazywany po łacinie paludamentum, jest doskonale widoczny na obrazie Matejki). Ofiarodawcą płaszcza był rycerz sandomierski Mszczuj ze Skrzynna, który jak się przypuszcza, pokonał i zabił w tej bitwie mistrza Ulryka. (I zgodnie z obyczajem wziął na własność wszystko, co należało do zwyciężonego wroga). Mszczuj pochodził z rodu¸ Łabędziów, którego protoplastą był żyjący w XII wieku możnowładca Piotr Włostowic. Wielmoży temu przypisywano fundację kościoła kijskiego. Toteż ów Mszczuj, mając na uwadze pamięć o swoim znakomitym przodku, poczuwał się do jakichś związków z tutejszym kościołem – i dlatego zrobił dar z paludamentum. (Ten płaszcz był rycerzowi nieprzydatny ze względu na naszyte nań godło Zakonu. Ale wystarczyło je odpruć pozostawiając tylko krzyż przerobić, np. na ornat).

Dziś wiemy, że kościół w Kijach nie ma nic wspólnego z Piotrem Włostowicem. Ale w tym przypadku nie ma to żadnego znaczenia, bowiem istotne jest to, co sądzono na ten temat w XV wieku.

Ogólne wiadomości o mieście i okolicy

Krótka historia Pińczowa

Przechadzka po Pińczowie

Przechadzka po powiecie

Bogucice

Chroberz

Działoszyce

Dzierążnia

Góry Pińczowskie

Grochowiska

Kije

Kliszów

Kopernia

Kozubów

Krzyżanowice

Niegosławice

Michałów

Młodzawy Małe

Pełczyska

Probołowice

Sancygniów

Skowronno Dolne

Skrzypiów

Węchadłów

Włochy

Zagość 

 Redakcja

Copyright © 2000 advantage.pl