|
3. Dawny zespół pałacowy
Wielopolskich.
Został on założony w
ostatniej ćwierci XVIII w. przez Franciszka Wielopolskiego,
marszałka nadwornego koronnego, u podnóża Góry Zamkowej przy
północno-wschodnim narożu renesansowego ogrodu Myszkowskich.
Zespół składa się z pałacu, parku i prostokątnego podwórza
(z trzech otaczających go dawniej budynków gospodarczych dwa
zostały zniszczone przez współczesną zabudowę).
Klasycystyczny
pałac Wielopolskich wzniesiony został ok. 1789 r. (być może
przez architekta Franciszka Naxa). Jest to piętrowy budynek ze
skrzydłem przy narożu północnym. Wnętrze pałacu zostało
przebudowane w XIX w. W jednej z sal mieszczących dzisiaj
bibliotekę zachowała się klasycystyczna
polichromia. Fronton budynku przedziela kordonowy gzyms. Okna w
prostokątnych obramieniach zdobią stiukowe zworniki i girlandy
kwiatowe. Ze stiuku są też wykonane płaskorzeźby ze scenami
mitologicznymi, orzeł nad wejściem i herb ranciszka
Wielopolskiego umieszczony w trójkątnym zwieńczeniu dachu. Po
obu stronach schodów prowadzących na ganek stoją na
postumentach rzeźby z XVIII/XIX w. Przedstawiają Florę,
rzymską boginię wiosny i kwiatów, i Pomonę, boginię owoców.
Po ich bokach widnieją dwa wazony klasycystyczne.
Przed pałacem
zachowały się resztki prostokątnego parku w typie późnobarokowym.
Od wschodu zamyka go marmurowe ogrodzenie z klasycystycznymi
wazonami na filarkach. Szpecąca otoczenie kamienna niby
fontanna jest basenem przeciwpożarowym.
Budynek pałacowy
był przez ponad sto lat siedzibą progimnazjum, gimnazjum i
liceum. Nie będąc obiektem wysokiej klasy artystycznej jest
jednak budowlą niezwykle zasłużoną dla Pińczowa, jego oświaty
i kultury.
W latach
1902-1906 uczył się w tym budynku przyszły ksiądz Józef Pawłowski
(1890-1942). Za działalność patriotyczną więziony był w Oświęcimiu,
a następnie w Dachau, gdzie został zamordowany. Podczas
pielgrzymki w czerwcu 1999 r., ks. Pawłowski zaliczony został
w poczet męczenników Kościoła.
Nowe budynki
licealne wzniesiono obok pałacu w 1963 r. Położone są u podnóża
Góry Zamkowej, na terenie zajmowanym kiedyś przez ogród w
stylu włoskim. Liceum nosi imię ks. Hugona Kołłątaja. Przed
głównym wejściem od wschodu znajduje się tablica upamiętniająca
zjazd wychowanków szkoły w 1958 r. z okazji jubileuszu
400-lecia (dawniej była wmurowana w ścianę pałacu
Wielopolskich). |